Auteursrechtrichtlijn: wanneer voerde Nederland hem in?

Richtlijn (EU) 2019/790 · Auteursrechtrichtlijn

Wat regelt de richtlijn?

De Auteursrechtrichtlijn is een Europese wet die elk land zelf in eigen wetten moet omzetten. Ze past het auteursrecht aan voor digitaal gebruik en gebruik over grenzen. Zo wordt beschermd werk beter bereikbaar en krijgen makers betaald voor het gebruik.

Voor digitaal onderwijs en het bewaren van cultureel erfgoed gelden aparte regels. Die staan gebruik toe dat anders niet mag. Dat geldt ook voor tekst- en datamining: automatisch teksten en gegevens onderzoeken om patronen te vinden.

Bibliotheken, musea en archieven kunnen werken uit hun collecties eenvoudiger digitaal maken en delen. Het gaat om werken die niet meer te koop zijn.

Uitgevers van de pers in de EU krijgen nieuwe rechten voor digitaal gebruik door diensten op internet. Die rechten gelden niet voor links of zeer korte stukjes tekst. Ze gelden ook niet voor privégebruik zonder commercieel doel. Auteurs krijgen een passend deel van de inkomsten uit dit gebruik.

Voor wie geldt het?

• Websites en apps waar mensen materiaal delen moeten toestemming krijgen van wie de rechten heeft. Zonder afspraak moeten deze websites en apps alles doen om materiaal zonder toestemming te weren. Ze gebruiken daarbij de informatie die daarvoor nodig en van belang is. Die informatie komt van wie de rechten op het materiaal heeft.
• Gebruikers mogen materiaal plaatsen om te citeren, kritiek te geven of parodieën te maken. Verwijdert of blokkeert een website of app hun materiaal ten onrechte? Dan kunnen ze een klacht indienen en bezwaar maken.
• Auteurs en uitvoerende kunstenaars hebben recht op een passende betaling als anderen hun werk gebruiken. Ze moeten regelmatig horen hoe anderen hun werk gebruiken. Is de betaling veel te laag in verhouding tot dat gebruik, dan kunnen ze extra geld eisen. Blijft hun werk ongebruikt, dan kunnen ze rechten die ze aan anderen gaven na een redelijke tijd terugvragen.

De Nederlandse wetten en regels

Dit heeft Nederland aan de Europese Commissie gemeld als invoering van deze richtlijn, van oud naar nieuw.

Een melding betekent nog niet dat de richtlijn helemaal is ingevoerd. Dat beoordeelt de Commissie; dat zie je aan de procedure hieronder.

De procedure van de Commissie

Wij vonden geen procedure van de Commissie tegen Nederland over deze richtlijn (inbreukbesluiten tot en met 1 oktober 2026).

Hoe ver zijn de andere EU-landen?

24 van de 27 EU-landen hebben nieuwe regels voor deze richtlijn gemeld bij de Commissie; 3 nog niet.