Nederland mag inwoners met beperkt werk in Duitsland uitsluiten van AOW

Waar gaat de zaak over?

Twee mannen en een vrouw voeren rechtszaken tegen de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Het gaat om een lager AOW-pensioen, een lagere toeslag voor een partner en geweigerde kinderbijslag.

Zij wonen in Nederland. De vrouw, een man en de echtgenote van de andere man werkten in Duitsland. De zaak draait om verordening nr. 1408/71, een Europese wet die meteen in alle EU-landen geldt. Die bepaalt welk land moet zorgen voor sociale zekerheid bij werk over de grens.

De vraag van de rechter

De Hoge Raad vraagt hoe de Europese regels hier moeten worden uitgelegd. Mag Nederland deze inwoners uitsluiten van regelingen zoals de AOW en kinderbijslag? Deze regelingen zorgen voor inkomen op latere leeftijd en steun bij de kosten van kinderen. Door hun beperkte werk krijgen de betrokken werknemers in Duitsland geen pensioen of kinderbijslag.

De Hoge Raad vraagt ook of andere mogelijkheden verschil maken. Mensen kunnen zich bijvoorbeeld vrijwillig voor de AOW verzekeren. Ook kunnen landen afspreken welke regels gelden.

Daarnaast vraagt de Hoge Raad of Nederland een voorwaarde mag stellen aan de pensioenopbouw. Mag Nederland eisen dat iemand verplicht verzekerd is? Die vraag speelt als volgens de EU-regel de Duitse wet geldt.

Het antwoord van het Hof

EU-regels zorgen ervoor dat werknemers vrij in andere EU-landen kunnen werken. Die regels verbieden Nederland niet om deze inwoners uit te sluiten. Nederland mag hen uitsluiten van regelingen zoals de AOW en kinderbijslag als de regels voor sociale zekerheid van het werkland gelden. Dat mag ook als zij daar geen pensioen of kinderbijslag krijgen.

Het Hof stelt ook een grens aan de voorwaarden voor een pensioen. Gelden volgens verordening nr. 1408/71 de wetten van het land waar iemand werkt? Dan mag het woonland voor het recht op pensioen niet eisen dat iemand verplicht verzekerd is. Het mag dus ook niet eisen dat iemand daarvoor verplicht premie betaalt.

De Hoge Raad moet nu zelf over de zaken beslissen. Daarbij moet de Hoge Raad de uitleg van het Hof volgen.