EuropaPortaal › Prejudiciële vragen › Zaken
Arrest Zaak C-665/20
Overlevering na een eerdere veroordeling buiten de EU
Mag een rechter overlevering weigeren na een veroordeling buiten de EU? Het Hof zegt dat de rechter zelf ruimte moet houden voor een afweging.
- Vraag van
- Rechtbank Amsterdam
- Vraag binnen bij het Hof
- 7 december 2020
- Arrest
- 29 april 2021 (na 4,7 maanden)
- Procedure
- spoedprocedure
- Onderwerp
- Justitiële samenwerking in strafzaken, Politiële samenwerking
- ECLI
- ECLI:EU:C:2021:339
Waar gaat de zaak over?
Een man verzet zich tegenover het Openbaar Ministerie tegen zijn overlevering aan Duitsland: zijn overdracht voor strafvervolging. Duitsland wil hem vervolgen voor onder meer poging tot moord, verkrachting en zware mishandeling. Hij stelt dat Iran hem voor dezelfde feiten al definitief heeft berecht. De zaak draait om het kaderbesluit over het Europees aanhoudingsbevel (2002/584/JBZ), dat de overdracht van verdachten tussen EU-landen regelt.
De vraag van de rechter
Rechtbank Amsterdam wil weten wanneer een eerdere berechting buiten de EU reden kan zijn om overlevering te weigeren. De rechtbank stelt hierover drie vragen:
- Moet de rechter zelf ruimte houden om te beslissen over weigering?
- Betekent ‘dezelfde feiten’ hetzelfde bij eerdere berechting binnen en buiten de EU?
- Telt een gevangenisstraf ook als de man een deel heeft uitgezeten en de rest is kwijtgescholden?
In Iran is de man voor sommige feiten veroordeeld en voor andere vrijgesproken. Hij heeft het grootste deel van zijn gevangenisstraf uitgezeten. Het restant is kwijtgescholden via een algemene maatregel.
Het antwoord van het Hof
Het Hof zegt dat de rechter ruimte moet hebben voor een eigen afweging. Dat geldt wanneer een EU-land deze mogelijkheid tot weigering in zijn nationale wet opneemt. Een eerdere berechting buiten de EU leidt dus niet automatisch tot weigering.
Verder moet ‘dezelfde feiten’ in beide bepalingen dezelfde betekenis hebben: bij eerdere berechting binnen én buiten de EU.
Ook de beschreven kwijtschelding voldoet aan de voorwaarde over het ondergaan van de straf. Dat geldt ook als een andere autoriteit dan een rechter de straf kwijtscheldt. De algemene maatregel mag ook gelden voor ernstige misdrijven en hoeft niet op rationeel strafbeleid te berusten.
De rechter moet wel belangen afwegen. Enerzijds gaat het om criminaliteit bestrijden en voorkomen dat misdrijven onbestraft blijven. Anderzijds moet de man zekerheid hebben over zijn juridische positie.
De zaak in Nederland
De vraag werd gesteld in deze uitspraak: Rechtbank Amsterdam, Tussenuitspraak van 07/12/2020 (13/751266-20 ; 20/1659).
Volgens de gegevens van het Hof in Cellar. Uitspraken zonder ECLI-nummer staan (nog) niet als link bij het Hof; zoek ze op uitspraken.rechtspraak.nl.