Mag auteursrecht op een Amerikaanse stoel worden beperkt?

Waar gaat de zaak over?

Vitra voert een rechtszaak tegen Kwantum Nederland en Kwantum België over een stoel. Volgens Vitra schendt Kwantum met de Paris-stoel haar auteursrecht op de DSW-stoel. Een Amerikaans echtpaar heeft de DSW-stoel ontworpen.

De zaak draait om richtlijn 2001/29/EG: een Europese wet die elk land zelf in eigen wetten moet omzetten. Deze wet stemt bepaalde regels over auteursrecht binnen de EU op elkaar af.

De vraag van de rechter

De Hoge Raad wil weten of deze situatie onder het EU-recht valt. Ook vraagt de Hoge Raad of EU-landen zelf het auteursrecht op ontwerpen van buiten de EU mogen beperken.

Daarbij gaat het om een regel uit de Berner Conventie, een internationaal verdrag over auteursrecht. Die regel vergelijkt de bescherming van een ontwerp met de bescherming in het land van oorsprong. Krijgt het ontwerp daar alleen speciale bescherming voor modellen? Dan kan dat het auteursrecht in andere landen beperken.

Mag alleen de EU-wetgever zo’n beperking vaststellen? En mag België de verdragsregel toch toepassen vanwege oudere internationale verplichtingen?

Het antwoord van het Hof

Volgens het Hof valt deze situatie onder het EU-recht. Het voorwerp moet dan wel een ‘werk’ zijn volgens de richtlijn. Dat betekent dat het voor auteursrechtelijke bescherming in aanmerking komt.

Volgens de huidige EU-regels mogen EU-landen de genoemde verdragsregel niet toepassen op zulke werken van buiten de EU. Dat geldt als ook de makers uit landen buiten de EU komen. Alleen de EU-wetgever mag via EU-wetten bepalen of deze auteursrechten worden beperkt. Het gaat hier om rechten op het kopiëren en verspreiden van het werk.

Ook de EU-regel over oudere internationale verplichtingen biedt geen uitzondering. België mag de verdragsregel dus niet in strijd met EU-recht toepassen op een werk uit de Verenigde Staten.